Abdullah Uzun ( kaçkar53)
Doğası, yaylaları, dereleri ve köy kültürüyle Türkiye’nin en özgün şehirlerinden biri olan Rize, mutfağıyla da adeta bir gastronomi hazinesi barındırıyor. Ancak bu denli köklü ve zengin yemek kültürünün coğrafi işaret ve tescil anlamında yeterince kayıt altına alınmadığı ifade ediliyor.

Mısırın başrolde olduğu sofralar, taş fırınlarda pişen mısır ekmeği, kara lahana ile yapılan sayısız yemek çeşidi, dere ve yaylalardan gelen alabalık, bakır tepsilerde hazırlanan tatlılar ve özellikle kahvaltı sofralarının vazgeçilmezi muhlama… Rize mutfağı, hem sadeliği hem de doğallığıyla dikkat çekiyor.

Rize’nin ilçe merkezleri, köyleri ve yaylaları, nesilden nesile aktarılan tariflerle adeta canlı birer kültür tanığı. Çamlıhemşin’den Pazar’a, Ardeşen’den İkizdere’ye kadar her ilçenin kendine özgü tatları bulunuyor.
Özellikle:
Mısır ekmeği
Kara lahana çorbası ve sarması
Muhlama
Tereyağlı alabalık
Laz böreği ve tepsi tatlıları
gibi lezzetler hem yerli hem de yabancı ziyaretçilerin ilgisini çekiyor.
Yörede yaşayan vatandaşlar, bu kültürel zenginliğin korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması için akademik bir çalışma yapılması gerektiğini vurguluyor.
Cumhurbaşkanı’nın adını taşıyan Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi bünyesindeki akademisyenlerin, Rize mutfağı üzerine kapsamlı bir gastronomi envanteri çalışması yaparak yöresel ürünlerin coğrafi işaret ve tescil sürecine katkı sunabileceği ifade ediliyor.
Uzmanlara göre; coğrafi işaret tescilleri yalnızca kültürel mirası korumakla kalmıyor, aynı zamanda turizm ve yerel ekonomiye de önemli katkı sağlıyor. Rize’nin zengin mutfak kültürünün belgelenmesi ve resmî olarak kayıt altına alınması, şehrin gastronomi turizmi açısından da yeni bir kapı aralayabilir.
Doğal tereyağının kokusu, mısır ununun sıcaklığı ve kara lahananın bereketiyle kurulan sofralar; Rize’de sadece bir öğün değil, aynı zamanda bir birlik ve paylaşım kültürünü temsil ediyor.
Yetkililer ve akademik çevrelerin bu zenginliği bilimsel çalışmalarla desteklemesi, yöresel lezzetlerin tescillenerek ulusal ve uluslararası alanda tanıtılması bekleniyor.
Rize’nin mutfağı bir hazine… Şimdi o hazinenin kayıt altına alınma zamanı.